Toplu işten çıkarma: şartlar, bildirim ve hakların
Bu rehber henüz bir avukat tarafından gözden geçirilmedi.
Toplu işten çıkarma, işverenin ekonomik, teknolojik, yapısal veya benzeri sebeplerle bir ay içinde belirli sayıda işçiyi işten çıkarmasıdır (4857 sayılı İş Kanunu, madde 29). İşveren bunu en az 30 gün önce yazıyla bildirmek zorundadır.
Kaç işçide toplu işten çıkarma sayılır?
Bir ay içinde, aynı anda ya da farklı tarihlerde:
- 20–100 işçi çalışan işyerinde en az 10 işçi,
- 101–300 işçi çalışan işyerinde işçilerin en az yüzde 10’u,
- 301 ve daha fazla işçi çalışan işyerinde en az 30 işçi.
Mevsimlik ve kampanya işlerinde, işin niteliğine bağlı çıkarmalarda bu kurallar uygulanmaz.
İşveren kime, ne zaman bildirir?
- En az 30 gün önce yazıyla: işyeri sendika temsilcilerine, Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne ve İŞKUR’a.
- Bildirimde çıkarmanın sebepleri, etkilenecek işçi sayısı ve grupları ve işlemlerin hangi sürede yapılacağı yazılır.
- Bildirimden sonra sendika temsilcileriyle, çıkarmaları önlemek ya da azaltmak ve etkilerini hafifletmek için görüşme yapılır.
- Fesihler, bildirimin il müdürlüğüne yapılmasından 30 gün sonra hüküm doğurur.
- İşyeri tamamen kapanıyorsa işveren yalnızca 30 gün önce il müdürlüğüne ve İŞKUR’a bildirir ve durumu işyerinde ilan eder.
Hakların
- Kıdem tazminatı: en az 1 yıllık kıdemin varsa ödenir. Hesapla →
- İhbar süresi ya da tazminatı: çalışma süresine göre 2–8 hafta. Hesapla →
- İşsizlik maaşı: şartları sağlıyorsan İŞKUR’a 30 gün içinde başvur. Şartları kontrol et →
- İşe iade: iş güvencesi kapsamındaysan fesih tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvur. Süreyi kaçırma →
- Yeniden işe alımda öncelik: işveren 6 ay içinde aynı nitelikte işçi alırsa, toplu işten çıkarılanları tercih etmek zorundadır.
- SGK çıkış kodu: toplu işten çıkarmanın kodu 15, işyerinin kapanmasının kodu 17’dir; haklı sebep gösterilmeyen fesihte 04 kullanılır. Kodun yanlışsa itiraz et. Kodları gör →
Sık sorulanlar
Toplu işten çıkarma nedir?
İşverenin ekonomik, teknolojik, yapısal veya benzeri sebeplerle bir ay içinde belirli sayıda işçiyi işten çıkarmasıdır: 20–100 işçili işyerinde en az 10, 101–300 işçili işyerinde en az yüzde 10, 301 ve üzeri işçili işyerinde en az 30 işçi.
İşveren toplu işten çıkarmayı kime bildirmek zorunda?
En az 30 gün önce yazıyla işyeri sendika temsilcilerine, Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne ve İŞKUR'a. Bildirimde çıkarmanın sebepleri, etkilenecek işçi sayısı ve grupları ile işlemlerin hangi sürede yapılacağı yer alır.
Toplu işten çıkarmada tazminat alınır mı?
Evet. Toplu işten çıkarma işçinin kıdem ve ihbar tazminatı haklarını ortadan kaldırmaz; en az bir yıllık kıdemin varsa kıdem tazminatı, ayrıca çalışma süresine göre ihbar tazminatı ödenir.
Usule uyulmazsa ne olur?
İş güvencesi kapsamındaysan (30+ işçili işyeri, en az 6 aylık kıdem) fesih tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurarak işe iade isteyebilirsin. Yargıtay, toplu işten çıkarma usulüne uyulmamasını feshin geçersizliği yönünde değerlendirebilmektedir; kendi durumun için bir avukata danış.
Türkiye’de son toplu işten çıkarmalar 15
Basında yer alan, 10 ve daha fazla çalışanı etkileyen son işten çıkarmalar. Sayılar habere aittir.
- Gürbağ İnşaat
Diyarbakır Şehir Hastanesi şantiyesinde sendikaya göre 90 işçi sendika üyeliği sonrası işten çıkarıldı
BasındaEvrensel · 90 kişi ↗ - Bekaert Çelik Kord
Kocaeli'deki fabrikasında 128 işçinin işine son verildi
BasındaEvrensel · 128 kişi ↗ - PTT
Taşeron firmalar aracılığıyla çalışan 60'tan fazla işçinin kısa mesajla işten çıkarıldığı sendikaya dayanarak bildirildi
BasındaBirGün · 60 kişi ↗ - Bayer Türk Kimya
Gebze'deki bitki koruma ürünleri tesisini 2027 sonuna kadar kapatacak, 55 çalışan etkilenecek
BasındaCNBC-e · 55 kişi ↗ - Yolbulan Metal
Hatay'daki metal fabrikasında mahkeme kararıyla sona eren 818 günlük grevin ardından 44 işçinin işten çıkarıldığı bildirildi
BasındaEvrensel · 44 kişi ↗ - Crytek
İstanbul ve Frankfurt ofislerinde en az 30 kişiyi etkileyen işten çıkarma yapıldı; İstanbul QA ekibinin tamamı çıkarıldı
BasındaShiftDelete.Net · 30 kişi ↗ - Alves Kablo
Yeniden yapılanma kapsamında 68 çalışanın iş sözleşmesini feshetti
BasındaParatic · 68 kişi ↗ - Erensan
Yozgat'taki basınçlı kap fabrikasının üretimi durdurduğu, son etapta 65 işçinin işine son verildiği bildirildi
BasındaYozgat Çamlık · 65 kişi ↗ - Grand Thermal Otel
Turizm işletme belgesi iptal edilen Yalova'daki otelde işçilere göre 110 kişi ücret ve tazminatları ödenmeden işten çıkarıldı
BasındaEvrensel · 110 kişi ↗ - Xuma Beach
Bodrum'daki beach işletmesinde fazla mesai ve bahşiş kesintisine itiraz eden 16 çalışanın tazminatsız kodla çıkarıldığı bildirildi
BasındaEvrensel · 16 kişi ↗ - Assan Alüminyum
Dilovası'ndaki alüminyum tesislerinde son haftalarda yaklaşık 300 çalışanın işine son verildiği iddia edildi
Basındaİşte Kocaeli · 300 kişi ↗ - Mondi Turkey Oluklu Mukavva Kağıt ve Ambalaj
Bağlı ortaklığı Doğal Kağıt'ın faaliyetlerine son verme kararı; 15 çalışan etkileniyor
BasındaKAP · 15 kişi ↗ - Ravago Petrokimya Üretim
Çayırova'daki Tekpol fabrikasının yıl sonunda kapanacak olması üzerine Petrol-İş üyesi 42 işçi adil teşvik paketi için eylem yaptı
BasındaEvrensel · 42 kişi ↗ - Tarım Kredi Market
Market zincirinin 2026'nın ilk yarısında 30 şube kapattığı ve çalışan sayısının 1.133 kişi azaldığı faaliyet raporuna dayanarak bildirildi
BasındaSözcü · 1.133 kişi ↗ - Özel Fide Okulları
Özel okulda 'küçülme' gerekçesiyle 20'ye yakın öğretmenin işine son verildiği bildirildi
BasındaBirGün · 20 kişi ↗